FINTEX TO‘LOV SERVISLARINING (PAYME, CLICK, UZUM) MOLIYAVIY INKLYUZIYANI KENGAYTIRISHDAGI ROLI VA AHAMIYATI
Tadjibekova Dilnoza Baxtiyarovna
“Moliya” kafedrasi dotsenti
Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti
E-mail: dilnozza1980@gmail.com
ORCID:0009-0002-0964-5406
Annotatsiya. Ushbu tezisda O‘zbekistonda moliyaviy texnologiyalar (fintex) asosidagi to‘lov servislarining – xususan, Payme, Click va Uzum kabi platformalarning – moliyaviy inklyuziyani kengaytirishdagi o‘rni va ahamiyati tahlil qilinadi. Tadqiqotda moliyaviy inklyuziya tushunchasining nazariy jihatlari hamda O‘zbekiston misolida fintex to‘lov tizimlari rivojlanish tendensiyalari ko‘rib chiqilgan. 2017–2023 yillar davomida mamlakatda bank hisobvaraqlariga ega aholining ulushi sezilarli darajada oshib, raqamli to‘lovlar ekotizimi jadal rivojlandi [1]. Payme va Click kabi mahalliy to‘lov ilovalari hamda Uzum Bank kabi raqamli bank xizmatlari naqd pulsiz to‘lovlar hajmining portlovchi o‘sishiga turtki bo‘lib, millionlab foydalanuvchilarni qamrab oldi. Analitik ma’lumotlar asosida ushbu servislar foydalanuvchilar bazasi, tranzaksiyalar hajmi va xizmat turlari nuqtai nazaridan tahlil qilinib, ularning moliyaviy xizmatlardan foydalanish imkoniyatlarini oshirishga qo‘shgan hissasi baholanadi. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, fintex to‘lov platformalari O‘zbekistonda oddiy aholi hamda kichik biznes subyektlari uchun qulay, tez va ishonchli moliyaviy infratuzilmani shakllantirib, moliyaviy inklyuziya darajasini oshirmoqda. Tezis yakunida ushbu sohada mavjud cheklovlar va xavflar ham muhokama qilinib, moliyaviy inklyuziyani yanada kengaytirish bo‘yicha takliflar ilgari surilgan.
Kalit so‘zlar: Moliyaviy inklyuziya, fintex, raqamli to‘lovlar, Payme, Click, Uzum Bank, naqd pulsiz iqtisodiyot, mobil ilovalar, moliyaviy texnologiyalar.
РОЛЬ И ЗНАЧЕНИЕ ПЛАТЕЖНЫХ СЕРВИСОВ FINTEX (PAYME, CLICK, UZUM) В РАСШИРЕНИИ ФИНАНСОВОЙ ДОСТУПНОСТИ
Таджибекова Дильноза Бахтияровна
Доцент кафедры финансы
Ташкентский государственный
экономический университет
E-mail: dilnozza1980@gmail.com
ORCID:0009-0002-0964-5406
Аннотация. В данной работе анализируется роль и значение финансовых технологических (финтех) платежных сервисов в Узбекистане, в частности платформ, таких как Payme, Click и Uzum, в расширении доступа к финансовым услугам. В исследовании рассматриваются теоретические аспекты концепции финансовой инклюзии и тенденции развития финтех-платежных систем в Узбекистане. В период 2017–2023 годов значительно увеличилась доля населения с банковскими счетами в стране, и быстро развивалась экосистема цифровых платежей [1]. Местные платежные приложения, такие как Payme и Click, а также цифровые банковские сервисы, такие как Uzum Bank, способствовали взрывному росту безналичных платежей, охватив миллионы пользователей. На основе аналитических данных эти сервисы анализируются с точки зрения пользовательской базы, объема транзакций и типов услуг, а также оценивается их вклад в расширение доступа к финансовым услугам. Результаты исследования показывают, что финтех-платежные платформы создают удобную, быструю и надежную финансовую инфраструктуру для обычных граждан и малого бизнеса в Узбекистане, повышая уровень финансовой инклюзии. В конце диссертации также обсуждаются ограничения и риски в этой области, а также предлагаются меры по дальнейшему расширению доступа к финансовым услугам.
Ключевые слова: Финансовый доступ, финтех, цифровые платежи, Payme, Click, Uzum Bank, безналичная экономика, мобильные приложения, финансовые технологии.
THE ROLE AND SIGNIFICANCE OF FINTECH PAYMENT SERVICES (PAYME, CLICK, UZUM) IN EXPANDING FINANCIAL INCLUSION
Tadjibekova Dilnoza Bakhtiyarovna
Associate Professor
Department of Finance
E-mail: dilnozza1980@gmail.com
Tashkent State University of Economics
ORCID: 0009-0002-0964-5406
Abstract. This paper analyzes the role and significance of financial technology (fintech) payment services in Uzbekistan—specifically platforms such as Payme, Click, and Uzum—in expanding access to financial services. The study examines the theoretical aspects of financial inclusion and the development trends of fintech payment systems in Uzbekistan. Between 2017 and 2023, the share of the population with bank accounts in the country increased significantly, alongside the rapid development of a digital payment ecosystem [1]. Local payment applications like Payme and Click, as well as digital banking services such as Uzum Bank, have driven an explosive growth in cashless payments, reaching millions of users. Based on analytical data, these services are evaluated in terms of their user base, transaction volume, and types of services offered, with an assessment of their contribution to broadening access to financial services. The findings indicate that fintech payment platforms provide a convenient, fast, and reliable financial infrastructure for ordinary citizens and small businesses in Uzbekistan, thereby enhancing the level of financial inclusion. The paper also discusses the limitations and risks within this sector and proposes measures to further expand access to financial services.
Keywords: Financial access, fintech, digital payments, Payme, Click, Uzum Bank, cashless economy, mobile applications, financial technologies.
Tadjibekova Dilnoza Baxtiyarovna. (2026). FINTEX TO’LOV SERVISLARINING (PAYME, CLICK, UZUM) MOLIYAVIY INKLYUZIYANI KENGAYTIRISHDAGI ROLI VA AHAMIYATI. «Moliyaviy texnologiyalar» ilmiy elektron jurnali, 5(6), 122–122. https://doi.org/10.5281/zenodo.24115817
Foydalanilgan adabiyotlar
- The European (2025). “Digital banking and financial inclusion: Uzbekistan’s road to WTO membership.” The European business magazine the-european.euthe-european.eu.
- World Bank Blogs (2023). “From livestock to lifelong savings: Improving financial inclusion in Uzbekistan.” Private Sector Development Blogblogs.worldbank.orgblogs.worldbank.org.
- The Mag (Business) (2024). “Click, Payme, Uzum Bank: куда движется финтех” (rus tilida). 20-sentabr 2024 themag.uz.
- PaymentExpert (2025). “How Uzum capitalised on Uzbekistan’s digital transformation.” 5-avgust 2025paymentexpert.compaymentexpert.com.
- Outpost | Eurasia. (2025, April 25). Fintech in Central Asia: The unintended opportunities. https://outposteurasia.com/insights/tpost/49i9mhzho1-fintech-in-central-asia-the-unintended-o
- Boboyorov, M. (2025). “Analysis of the Cashless Payment Infrastructure in Uzbekistan.” International Affairs jurnali, Vol.X, No.Xinternational-affairs.uzinternational-affairs.uz
- Saidmurodova, F. (2025, June 15). The role of digital payment systems in promoting financial inclusion: The case of Uzbekistan and international practices [Working paper]. SSRN. https://doi.org/10.2139/ssrn.5297328
- UzDaily (2025). “Click’s net profit increased by 29% in Q1 2025.” UzDaily yangilik, 2-may 2025uzdaily.uzuzdaily.uz.
- Spot.uz (2024). “Payme o‘tgan yili sof foydasini uchdan biriga oshirdi.” Spot biznes yangiliklari, 18-fevral 2024spot.uzspot.uz.
- Fintech Finance News (2025). “Uzum Bank Issues 1.5 Million Cards and Launches Nationwide Access toPlastic Cards.” 16-aprel 2025ffnews.comffnews.com.
- UzDaily (2024). “Click increases revenue by 35% in nine months of 2024.” UzDaily portalidagi yangilik, 31-oktabr 2024uzdaily.uzuzdaily.uz.
- Times of Central Asia. (2025, July 25). Halyk Bank buys 49% stake in Uzbekistan’s Click in landmark fintech deal. Retrieved from https://timesca.com/halyk-bank-buys-49-stake-in-uzbekistans-click-in-landmark-fintech-deal/
- Williams, C. (2025, August 5). How Uzum capitalised on Uzbekistan’s digital transformation. PaymentExpert. Retrieved from https://paymentexpert.com/2025/08/05/uzum-capitalised-uzbekistans-digital/