ÖZBEKISTONNING XALQARO INVESTITSIYAVIY HAMKORLIGINI RIVOJLANTIRIŞNING IQTISODIY MEXANIZMLARI VA USTUVOR YÖNALIŞLARI

Mamatov Baxadir Safaraliyeviç

Iqtisodiyot fanlari doktori

Baholaş işi va investitsiyalar

kafedrasi professori

Toşkent davlat iqtisodiyot universiteti

E-mail:bahadir_mamatov@mail.ru

Annotatsiya. Mazkur maqolada Özbekistonning xalqaro investitsiyaviy hamkorligini rivojlantirişning nazariy va amaliy jihatlari tadqiq etilgan. Xalqaro investitsiyaviy hamkorlikning milliy iqtisodiyotni modernizatsiya qiliş, işlab çiqarişni diversifikatsiyalaş, innovasion texnologiyalarni joriy etiş va mamlakatning global iqtisodiy integratsiyasini çuqurlaştirişdagi ahamiyati asoslangan. 2020–2025–yillarda Özbekiston iqtisodiyotiga jalb etilgan xorijiy investitsiyalar va kreditlar dinamikasi, töğridan-töğri xorijiy investitsiyalar oqimi hamda investitsiyaviy hamkorlikning tarkibiy xususiyatlari statistik ma’lumotlar asosida tahlil qilingan. Tadqiqot natijasida xalqaro investitsiyaviy hamkorlik samaradorligini oşiriş, investitsiya manbalarini diversifikatsiyalaş, texnologik transferni rağbatlantiriş va investitsiyalarning eksport salohiyatiga ta’sirini kuçaytiriş böyiça ilmiy taklif va tavsiyalar işlab çiqilgan.

Kalit sözlar: investitsiyalar, xalqaro investitsiyaviy hamkorlik, xorijiy investitsiyalar, töğridan-töğri xorijiy investitsiyalar, investitsiya muhiti, investitsiya siyosati, kapital oqimi, texnologik transfer, iqtisodiy integratsiya, davlat-xususiy şeriklik, eksport salohiyati.

ЭКОНОМИЧЕСКИЕ МЕХАНИЗМЫ И ПРИОРИТЕТНЫЕ НАПРАВЛЕНИЯ РАЗВИТИЯ МЕЖДУНАРОДНОГО ИНВЕСТИЦИОННОГО СОТРУДНИЧЕСТВА УЗБЕКИСТАНА

Маматов Бахадир Сафаралиевич

доктор экономических наук

профессор кафедры

оценки и инвестиций

Ташкентский государственный

экономический университет

E–mail: bahadir_mamatov@mail.ru

Аннотация. В данной статье рассматриваются теоретические и практические аспекты развития международного инвестиционного сотрудничества в Узбекистане. Обосновывается важность международного инвестиционного сотрудничества в модернизации национальной экономики, диверсификации производства, внедрении инновационных технологий и углублении глобальной экономической интеграции страны. На основе статистических данных анализируется динамика привлечения иностранных инвестиций и кредитов в экономику Узбекистана в 2020-2025 годах, поток прямых иностранных инвестиций и структурные особенности инвестиционного сотрудничества. По результатам исследования разработаны научные предложения и рекомендации по повышению эффективности международного инвестиционного сотрудничества, диверсификации источников инвестиций, стимулированию трансфера технологий и усилению влияния инвестиций на экспортный потенциал.

Ключевые слова: инвестиции, международное инвестиционное сотрудничество, иностранные инвестиции, прямые иностранные инвестиции, инвестиционный климат, инвестиционная политика, поток капитала, трансфер технологий, экономическая интеграция, государственно-частное партнерство, экспортный потенциал.

ECONOMIC MECHANISMS AND PRIORITY AREAS FOR THE DEVELOPMENT OF UZBEKISTAN’S INTERNATIONAL INVESTMENT COOPERATION

Mamatov Bahadir Safaraliyevich

Doctor of Economics

Professor of the Department

of Evaluation and Investments

Tashkent State University of Economics

E-mail: bahadir_mamatov@mail.ru

Abstract. This article examines the theoretical and practical aspects of the development of international investment cooperation in Uzbekistan. It substantiates the importance of international investment cooperation for the modernization of the national economy, the diversification of production, the introduction of innovative technologies, and the deepening of the country’s global economic integration. Based on statistical data, the study analyzes the dynamics of attracting foreign investments and loans into Uzbekistan’s economy between 2020 and 2025, the flow of foreign direct investment (FDI), and the structural characteristics of investment cooperation. The research findings serve as the basis for scientific proposals and recommendations aimed at enhancing the effectiveness of international investment cooperation, diversifying investment sources, promoting technology transfer, and strengthening the impact of investments on export potential.

Keywords: investments, international investment cooperation, foreign investments, foreign direct investment (FDI), investment climate, investment policy, capital flow, technology transfer, economic integration, public-private partnership, export potential.

Mamatov Baxadir Safaraliyeviç. (2026). ÖZBEKISTONNING XALQARO INVESTITSIYAVIY HAMKORLIGINI RIVOJLANTIRIŞNING IQTISODIY MEXANIZMLARI VA USTUVOR YÖNALIŞLARI. «Moliyaviy texnologiyalar» ilmiy elektron jurnali, 5(6), 183–192. https://doi.org/10.5281/zenodo.24308774

Foydalanilgan adabiyotlar röyxati

1. World Investment Report 2026 International Investment in a Turbulent Era. United Nations publication issued by the United Nations Conference on Trade and Development UNCTAD/WIR/2026. United Nations Publications 405 East 42nd Street New York, New York 10017 United States of America. wir2026_en (2) (1).pdf

2. Hymer S. H. The International Operations of National Firms: A Study of Direct Foreign Investment. – MIT Press, 1976. Международные операции национальных компаний: исследование прямых иностранных инвестиций, монографии M.I.T. по экономике (Выпуск 14), Массачусетский технологический институт, ISSN 0076-5007. 02013925-MIT.pdf. 

3. Dunning J. H. The Eclectic Paradigm of International Production: A Restatement and Some Possible Extensions // Journal of International Business Studies. – 1988. – Vol. 19. – P. 1–31. Dunning J.H. (1998). Location and the Multinational Enterprise: A Neglected Factor? Journal of International Business Studies, 29, – p. 45-66. University of Reading and Rutgers university. (Dunning1998_Article_LocationAndTheMultinationalEnt.pdf – Yandex Documents).

4.  Borensztein E., De Gregorio J., Lee J.-W. How Does Foreign Direct Investment Affect Economic Growth? // Journal of International Economics. – 1998. – Vol. 45. – P. 115–135. Кукла М.П. Влияние иностранных инвестиций на эффективность принимающей экономики (на примере Приморского края): автореф. дис. … канд. экон. наук: 08.00.05, 08.00.14. – Владивосток: 2008. – 22 с. 

5. Romer P. M. Endogenous Technological Change // Journal of Political Economy. – 1990. – Vol. 98. – No. 5. – P. S71–S102. Факторы экономического роста: научно-технический прогресс / Е.А.Пономарева, А.В.Божечкова, А.Ю.Кнобель; под ред. Е.А.Пономаревой. – М.: Дело, РАНХиГС, 2012. – 186 с.

6. OECD. Roadmap for Sustainable Investment Policy Reforms in Uzbekistan. – Paris: OECD Publishing, 2025. World Bank. World Development Indicators. – Washington, D.C.

7. Vaxabov A.V. va boshq. Xorijiy investitsiyalar. Oʻquv qoʻllanma. – T.: Moliya, 2010. – 328 b.;

8. Gʻozibekov D.Gʻ. Investitsiyalarni moliyalashtirish masalalari. Monografiya. – T.: Moliya, 2003. – 332 b.

9. Mustafakulov Sh.I. Investitsion jozibadorlikning nazariy, metodologik va amaliy talqini. Monografiya. – T.: Ma’naviyat, 2021. – 352 b.

10. Oʻzbekiston Respublikasi Milliy statistika qoʻmitasining statistik ma’lumotlar bazasi asosida muallif tomonidan tuzilgan. Koʻrsatkichlar joriy narxlarda, trln soʻmda keltirilgan.

11. Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy bankining toʻlov balansi boʻyicha yillik hisobotlari. Koʻrsatkichlar sof oqimni, ya’ni kirim va chiqimlar oʻrtasidagi farqni ifodalaydi.

12. Oʻzbekiston Respublikasi Milliy statistika qoʻmitasining 2024 yil yakunlari boʻyicha xorijiy investitsiyalar va kreditlar statistikasi.

You may also like...

Fikr bildirish

Email manzilingiz chop etilmaydi. Majburiy bandlar * bilan belgilangan